2. ĐỂ TỰ DO – CẦN CHUẨN BỊ CHU ĐÁO

Trên thực tế, cái DÁM và NĂNG LỰC để dám cho đúng cho đủ (phải tương đồng) nhiều khi lại có khoảng cách rất xa. Nói như thế không có nghĩa ta tô xám bức tranh thời cuộc, cũng không kéo lùi những hoài bão, cũng không giới hạn con người hay làm nhục chí trước khó khăn, mà chỉ bảo vệ chúng ta trước những rủi ro không đáng phải trả với một giá đắt.

Sẽ không có gì sai khi chúng ta muốn giành lấy quyền kiểm soát cuộc đời mình, khi dũng cảm “bước đi trên con đường ít người đi”, khi người khác cho rằng chúng ta điên rồ vì không hành động giống người khác và chúng ta dõng dạc trả lời: “Bởi tôi không phải là người khác”. Tôi đã từng đi trên con đường để thực hiện mong cầu và giá trị của người khác, ngột ngạt bởi sự “khống chế” của người khác và những lo âu vật chất “tầm thường”. Và tôi cũng đã thực thiện “bước rẽ ngoặc cuộc đời”. Quyết định đó không có gì phải hối tiếc, nếu tôi đi trên con đường mới một cách đúng đắn hơn, tỉnh táo hơn và có “chiến lược” hơn, cũng như nhận ra vật chất sẽ không “tầm thường” nếu được thực hiện đúng chức năng của nó là làm cho cuộc sống con người đầy đủ hơn, thoải mái hơn và có thể giúp đỡ người khác – rõ ràng, nếu được sử dụng đúng, vật chất có thể mang đến hạnh phúc theo một nghĩa nào đó.

Ngày nay chúng ta dễ dàng nghe câu nói “cửa miệng”: “Bill Gates và Steve Jobs không có bằng đại học vẫn trở thành tỉ phú” hoặc cách ngợi khen các hình tượng theo “chủ nghĩa cá nhân anh hùng” kiểu Mỹ trong việc tạo ra dòng phim hành động Holywood như: “Nếu Bill Gates tốt nghiệp Đại học Havard/Steve Jobs học đại học đã không thể có một Bill Gates/Steve Jobs lẫy lừng và truyền cảm hứng như bây giờ”… Và hệ quả cực đoan là không ít các bạn sinh viên mạnh dạn, chẳng ngần ngại bỏ học đại học khi phát hiện “môi trường đại học (VN) chán ngấy”, hoặc một vài điều “không phù hợp”. Kiến thức về “giá trị cá nhân” và kỹ năng sống ngày càng phổ biến, người ta dễ lầm tưởng hoặc “gắn mác” cho những khó khăn mà mình không muốn vượt qua là “không phù hợp”. Là một Career Coach và Transformation Coach, tôi rất ủng hộ và còn giúp người khác xác định giá trị cá nhân và sống theo các giá trị ấy; nhưng tôi thật sự hoảng sợ khi thấy con số các bạn sinh viên bỏ học, các bạn trẻ đi làm từ 3 – 7 năm “nhảy việc liên tục” NHƯNG CHƯA CÓ SỰ CHUẨN BỊ CHU ĐÁO… ngày càng tăng lên chóng mặt.

Chúng ta thấy một Huyền Chip cứ “xách ba lô lên mà đi” hoặc đâu đó một vài blogger viết rằng họ sống từ việc đi du lịch khắp nơi và viết bài; thế là chúng ta tự tin mình làm được giống họ (chúng ta từ chối chạy theo đám đông, để chạy theo hình mẫu của một vài người), chúng ta sẽ ổn và thậm chí sống tốt (giữa “tạm”, “ổn”, và “sống tốt” là khoảng cách mơ hồ, khó định lượng và khá nhiều rủi ro)… vì mình đã có kinh nghiệm đôi ba lần đi phượt cùng bạn bè, cũng có mối quan hệ kết nối với nhiều người (nhưng có thể hỗ trợ ta không, bằng cách nào, có vào lúc ta cần không thì… chưa biết) và vốn tiếng Anh đủ để giao tiếp thông thường (những trường hợp phức tạp hơn như bệnh tật hoặc nạn tai thì sao…).

Chúng ta được truyền cảm hứng bởi một người thầy dạy đàn cực giỏi nhưng trước đây hoàn toàn tự học; và chúng ta tin mình cũng sẽ làm được như vậy ở lĩnh vực… ngoại ngữ mà quên rằng thầy từ bé đã nhanh chóng thuộc bài bằng cách ngân nga các bài học với giai điệu “tự chế”, còn mình từ trước đến giờ cứ học tiếng Anh được 15 phút hai mắt đã díp lại, quên luôn Quy luật “10.000 giờ”.

Chúng ta có khuynh hướng lý tưởng hóa, và né tránh tiếp cận những thông tin về thất bại hoặc những người thất bại né tránh kể lại câu chuyện của mình. Chúng ta “quy nạp” thiếu cơ sở, không nhìn vào thực trạng khốn đốn của phần đông đi tìm TỰ DO mà không có “vốn liếng” – là những kỹ năng quý giá và hiếm hoi theo cách gọi của Cal Newport.

“Cơ hội chỉ đến với người có chuẩn bị”. Chúng ta không thể ngồi một chỗ, làm cùng một việc, với cùng một cách, với kết quả trung bình mỗi ngày… và trách số phận bất công không trao cho ta cơ hội nào để thành công, để giàu sang hoặc được vinh danh. Chúng ta cũng không thể “nhảy bổ” đi tìm “cơ hội” (kiểu ta đây chủ động, tạo nên số phận cho chính mình) khi mà đi đến đâu cũng sẽ nhận lấy cái lắc đầu tương tự hoặc mức lương như cũ và những khó chịu rồi sẽ có trong công việc chỉ là diễn ra theo cách này hoặc khác… chỉ vì chúng ta KHÔNG ĐỦ GIỎI ĐỂ TẠO NÊN SỰ KHÁC BIỆT, trong khi các ông chủ rất dễ dàng tìm ra vô số những người như ta mà còn nhanh hơn ta nữa.

Cuộc sống ngoài kia, ngay cả khi chúng ta có được điều mình thích, vẫn đầy rẫy những điều “không phù hợp”; ta cũng đâu thể chối bỏ cuộc đời này. Và chỉ với một vài điều không phù hợp ta còn không thích nghi được thì làm sao ta có thể làm “chủ doanh nghiệp” điều hành cuộc đời mình trong biển lùng nhùng khó khăn, mắc mứu.

Bây giờ, tôi chấp nhận và trên thực tế là tôi sống được với công việc biên phiên dịch và dạy tiếng Anh của mình – “lợi thế” tôi có được do đã “đầu tư” từ thời gian đến tiền bạc để học và mua sách từ năm tôi học lớp 6 (25 năm trước); và “lăn lộn” làm việc chính, việc phụ đều liên quan đến ngoại ngữ này trong 18 năm. Tôi hiểu để thành công trong việc thiết kế một kế lối sống tự chủ, “khác thường”, trước tiên tôi cần phải xây dựng cuộc sống, sự nghiệp “đủ ổn định” để hỗ trợ cho lối sống tôi thích – tự do trong việc chia sẻ các giá trị tốt đẹp đến cộng đồng bằng coaching và viết blog/báo…

(còn tiếp)

Chia sẻ bài viết và cảm nhận của bạn :

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

error: Bản quyền thuộc vể tác giả! Vui lòng không copy vào trang khác.